Διαμεσολάβηση

Τι είναι η διαμεσολάβηση

Teamwork connection Logo, illustration education team Social NetΗ διαμεσολάβηση είναι ένας εθελοντικός εναλλακτικός τρόπος επίλυσης διαφορών. Αυτό σημαίνει ότι είναι ένας τρόπος για να λυθεί μία διαφορά, χωρίς προσφυγή σε δικαστικά μέσα. Ωστόσο, κανείς δεν μπορεί να υποχρεωθεί σε διαμεσολάβηση : είναι μία διαδικασία που βασίζεται αποκλειστικά στην ελεύθερη βούληση των μερών.

Η διαμεσολάβηση είναι μια υποβοηθούμενη διαπραγμάτευση : οι δύο πλευρές που έχουν έρθει σε σύγκρουση συμφωνούν και δεσμεύονται να προσπαθήσουν να φτάσουν σε μία αμοιβαία ικανοποιητική και αποδεκτή λύση, με την συνδρομή ενός ουδέτερου και αντικειμενικού τρίτου προσώπου (του διαμεσολαβητή). Κάθε πλευρά έχει το δικαίωμα να συμμετέχει στην διαδικασία με την παρουσία του νομικού του συμβούλου / παραστάτη. Ο ρόλος του διαμεσολαβητή είναι να βοηθήσει τους εμπλεκόμενους να ερευνήσουν τα πραγματικά συμφέροντά τους, και να θέσει τους κανόνες για μια δημιουργική και εποικοδομητική διαπραγμάτευση μεταξύ τους.

Η διαμεσολάβηση ΔΕΝ είναι συμβιβασμός. Σκοπός της ΔΕΝ είναι τα μέρη να υποχωρήσουν και να συμβιβαστούν, αλλά να βρουν ένα κοινό έδαφος και μία κοινά αποδεκτή – και ωφέλιμη – λύση στην διαφωνία τους, ικανοποιώντας τα συμφέροντά τους όσο περισσότερο δυνατόν. Στόχος της διαμεσολάβησης είναι να μην υπάρχει νικητής και χαμένος, αλλά δύο νικητές. Επιπλέον, εάν η διαδικασία είναι επιτυχής, το συμφωνητικό που θα προκύψει μπορεί να κατατεθεί την αμέσως επόμενη εργάσιμη ημέρα στην γραμματεία του αρμόδιου Πρωτοδικείου, και, με την πληρωμή ενός παραβόλου (που έχει ορισθεί στο ποσό των 100 ευρώ) να αποκτήσει εκτελεστότητα, με όλες τις νομικές συνέπειες αυτής

Πρόκειται για μία απόλυτα εμπιστευτική διαδικασία, κατά την οποία αποφεύγεται ο όποιος κίνδυνος δημοσιότητας. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του Ν3898/2010, κανένας από τους συμμετέχοντες στην διαμεσολάβηση δεν μπορεί να μεταφέρει / αναπαράγει σε οποιονδήποτε τρίτο ή να καταθέσει ως μάρτυρας για ο,τι ειπώθηκε κατά την διάρκεια της διαμεσολάβησης. Επιπλέον, ο διαμεσολαβητής δεσμεύεται απόλυτα από εμπιστευτικότητα όσον αφορά οτιδήποτε του εκμυστηρευθεί οποιοδήποτε από τα μέρη στην διαμεσολάβηση, εκτός αν λάβει ρητή συναίνεση για το αντίθετο.

Η Διαμεσολάβηση εφαρμόζεται εδώ και πολλές δεκαετίες στις ΗΠΑ, τον Καναδά, την Αυστραλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και πολλές άλλες χώρες, με εξαιρετικά ποσοστά επιτυχίας, που στις ΗΠΑ, λόγου χάριν, φτάνουν στο 98,6%. Έχει, λοιπόν, έμπρακτα, αποδειχθεί ότι πρόκειται για μία πολύ αποτελεσματική, άμεση και οικονομικά συμφέρουσα διαδικασία.

Ποιες διαφορές μπορούν να υπαχθούν σε διαμεσολάβηση;

Σε διαμεσολάβηση υπάγονται όλες οι αστικές και εμπορικές υποθέσεις στις οποίες τα μέρη έχουν δικαίωμα διάθεσης του αντικειμένου. Ενδεικτικά :

  • θέματα διατροφής, επιμέλειας παιδιών, διαχωρισμού συζυγικής περιουσίας κλπ
  • οικογενειακές διαφορές
  • κληρονομικές διαφορές
  • χρηματικές διαφορές
  • μισθωτικές διαφορές
  • θέματα πνευματικών δικαιωμάτων και ιδιοκτησίας
  • αυτοκινητικές διαφορές
  • εμπράγματες διαφορές (κινητή / ακίνητη περιουσία)
  • εμπορικές διαφορές
  • διαφορές με χρηματοπιστωτικά ιδρύματα
  • θέματα ιατρικής ευθύνης

κλπ

Γιατί να πάω σε διαμεσολάβηση;

green background with grassΕπειδή :

  • Είναι μία διαδικασία που διεξάγεται άμεσα και διαρκεί, κατά κανόνα, μόνο μία εργάσιμη ημέρα
  • Η διαδικασία είναι απόλυτα ιδιωτική και εμπιστευτική κι έτσι αποφεύγεται η όποια δημόσια έκθεση και διατηρείται απόλυτα η αξιοπρέπεια των μερών
  • Τα μέρη που συμμετέχουν σε αυτήν αποφασίζουν ελεύθερα για την λήξη της σύγκρουσης και το μέλλον της σχέσης τους, χωρίς να επαφίενται στην κρίση ενός δικαστή, με όποια αβεβαιότητα αυτό συνεπάγεται ως προς την έκβαση της υπόθεσης
  • Κατά την διάρκεια της διαμεσολάβησης μπορούν να τεθούν «επί τάπητος» και θέματα τα οποία δεν θα μπορούσαν να συζητηθούν ενώπιον Δικαστηρίου, αλλά αποτελούν αιτία / αποτέλεσμα της σύγκρουσης ή δεν έχουν φτάσει ακόμα σε σημείο σύγκρουσης
  • Τα μέρη έχουν την δυνατότητα να αποχωρήσουν ελεύθερα από την διαδικασία και να καταφύγουν / συνεχίσουν τις δικαστικές ενέργειές τους, εάν το κρίνουν απαραίτητο, χωρίς να επηρεάζονται οι προθεσμίες παραγραφής των δικαιωμάτων τους
  • Το συμφωνητικό που προκύπτει είναι εκτελεστό, δηλαδή, ουσιαστικά, έχει την ισχύ μιας δικαστικής απόφασης
  • Το κόστος της διαδικασίας διαμεσολάβησης είναι κατά 30%-40% μικρότερο αυτού που προκύπτει από μία δικαστική διαδικασία.

Πότε να μην πάω σε διαμεσολάβηση ;

Όταν :

  • Το αντικείμενο της διαφωνίας μου με την άλλη πλευρά είναι παράνομη πράξη
  • Δεν έχω δικαίωμα διάθεσης του αντικειμένου (δηλαδή όταν δεν έχω την απαραίτητη εξουσιοδότηση / πληρεξουσιότητα και η υπογραφή μου δεν μπορεί να είναι δεσμευτική)
  • Πρόκειται για θέμα αρχών (και όχι αξιών) που δεν είναι διαπραγματεύσιμες
  • Θέλω να δημιουργήσω δικαστικό προηγούμενο (επειδή περιμένω πληθώρα παρόμοιων υποθέσεων και με συμφέρει να έχω στα χέρια μου μια δικαστική απόφαση, την οποία να μπορώ να χρησιμοποιήσω για την επίλυση των μελλοντικών διαφορών)
  • Υπάρχει κακή πίστη
  • Η σύγκρουση με την άλλη πλευρά έχει κλιμακωθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε δεν με ενδιαφέρουν οι συνέπειες σε εμένα, αρκεί να χάσει (με κάθε κόστος) η άλλη πλευρά

Μίνι Τεστ : η υπόθεσή μου είναι δεκτική διαμεσολάβησης

(Παρακαλώ απαντήστε με ΝΑΙ ή ΌΧΙ και καταγράψτε την απάντησή σας σε κάθε ερώτηση):

  1. Με επηρεάζει οικονομικά / ψυχολογικά / οικογενειακά κλπ η διαφωνία με την άλλη πλευρά;
  2. Θέλω να επιλυθεί άμεσα η υπόθεση ;
  3. Είμαι διατεθειμένος να διαπραγματευτώ για να «κλείσει» αυτή η υπόθεση;
  4. Υπάρχουν θέματα συναφή με την σύγκρουση με την άλλη πλευρά, τα οποία, ωστόσο, δεν μπορούν να συζητηθούν στο Δικαστήριο;
  5. Με ενδιαφέρει η εμπιστευτικότητα στην επίλυση της διαφωνίας;
  6. Θα με επηρέαζε η δημόσια έκθεση της διαφωνίας μου με την άλλη πλευρά;
  7. Είμαι βέβαιος ή έχω σοβαρές ενδείξεις ότι θα κερδίσω στο Δικαστήριο;
  8. Έχω ισχυρές εναλλακτικές στην διαμεσολάβηση;
  9. Έχει κλιμακωθεί η σύγκρουση με την άλλη πλευρά;
  10. Έχω περιορισμένη οικονομική ευχέρεια για την επίλυση της υπόθεσης;

Αποτελέσματα : Εάν έχετε περισσότερα ΝΑΙ, τότε η υπόθεσή σας αποτελεί υλικό διαμεσολάβησης. Εάν έχετε περισσότερα ΟΧΙ, τότε είναι καλύτερο να ακολουθήσετε την δικαστική οδό. Μην ξεχνάτε όμως : ακόμα κι αν επιλέξετε την δικαστική οδό, έχετε πάντα την δυνατότητα να καταφύγετε στην διαμεσολάβηση, σε οποιοδήποτε στάδιο της δίκης.

Η Ελληνική Νομοθεσία για την Διαμεσολάβηση

Ν 3898/2010 Διαμεσολάβηση σε Αστικές & Εμπορικές Υποθέσεις [ΦΕΚ A 211 – 16.12.2010]
ΥΑ 109088 Διαδικασία Αναγνώρισης Τίτλων Διαπίστευσης Διαμεσολαβητών
ΥΑ 107309  Τροποποίηση ΥΑ 109088/2011 [ΦΕΚ Β 3417/2012]
ΠΔ 123/2011  Φορείς Κατάρτισης διαμεσολαβητών [ΦΕΚ Α 255/2011]
KYA 85485   Παράβολα Αδειοδότησης Φορέων και Εξετάσεων [ΦΕΚ B 2693/2012]
ΥΑ 1460/2011 Αμοιβή Διαμεσολαβητή [ΦΕΚ Β 281/2012]
Άρθρο 16  Άρθρο 16 ΠΝΠ 5.12.2012 [ΦΕΚ Α 237] Τροποποίηση Ν 3898/2010